COVID-19 de tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW)

19 maart 2020

 

1. UPDATE – Nederlandse regering introduceert de tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud voor Nederlandse bedrijven en ondernemingen

1. Op 16 maart 2020 hebben wij een blog gepubliceerd betreffende de regels omtrent de werktijdverkorting en andere wettelijke maatregelen die in het leven zijn geroepen om de schade voor bedrijven te beperken ten gevolge van Covid-19. De Minister van Economische Zaken, de Minister van Financiën en de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid hebben op 17 maart 2020 een persconferentie gehouden waarbij zij hebben aangegeven dat het Nederlandse kabinet de komende drie maanden zal voorzien in aanvullende steunmaatregelen voor een bedrag van 10 tot 20 miljard euro. De steunmaatregelen zijn bedoeld om het aantal faillissementen te minimaliseren en te voorkomen dat werknemers hun baan verliezen.

2. Tot op heden hebben ongeveer 78.000 bedrijven dit jaar een verzoek ingediend voor werktijdverkorting. Vanaf 17 maart 2020 is het niet meer mogelijk om deze faciliteit aan te vragen en worden nieuwe aanvragen niet in behandeling genomen. Dit geldt ook voor aanvragen die geen verband houden met Covid-19.

3. Op 17 maart 2020 heeft het Nederlandse kabinet het “Noodfonds Overbrugging Werkgelegenheid” geïntroduceerd (het “Crisisfonds”). Het Crisisfonds is van tijdelijke aard en zal onmiddellijk van kracht zijn. Het Crisisfonds heeft een looptijd van drie maanden. Onder een aantal (nog nader te bepalen) voorwaarden kan het Crisisfonds met nog eens drie maanden worden verlengd.

4. Het Crisisfonds vervangt de werktijdsverkortingsregeling. Lopende aanvragen betreffende deze werktijdsverkorting worden overgeheveld naar het Crisisfonds. Als de werktijdvergunning al is toegekend, blijft deze van kracht voor de duur van de vergunning. Verlenging van de werktijdvergunning is niet meer mogelijk.

5. Alle nieuwe aanvragen voor het Crisisfonds moeten bij UWV worden ingediend. Aanvragen kunnen worden ingediend zodra de regeling van het Crisisfonds in werking is getreden.

6. In tegenstelling tot de werktijdverkorting hebben de maatregelen van het Crisisfonds geen betrekking op werktijdverkorting en de hoogte van de werkloosheidsuitkeringen. In ons laatste blog over de uitbraak van Covid-19 hebben we aangegeven dat de regering onder de werktijdverkorting een vergoeding betaalde die gelijk was aan 75% van het bruto maximumdagloon in de eerste twee maanden en 70% daarna. Dit is berekend over het loon van de verminderde arbeidsuren. Het Crisisfonds vergoedt maximaal 90% van de loonsom, afhankelijk van de terugval in omzet.

7. De overheid heeft de volgende rekenvoorbeelden ter beschikking gesteld:

– 100% omzetverlies; een tegemoetkoming van 90% van de loonsom;

– 50% omzetverlies; een tegemoetkoming van 45% van de loonsom;

– 25% omzetverlies; een tegemoetkoming van 22,5% van de loonsom;

8. Op basis van de aanvragen voor het Crisisfonds zal UWV een voorschot verstrekken ter hoogte van 80% van de verwachte tegemoetkoming. Voor aanvragen boven een nader te bepalen omvang van de tegemoetkoming is een accountantsverklaring vereist.

9. Achteraf wordt vastgesteld wat de werkelijke daling in de omzet is geweest. Bij de definitieve vaststelling van de tegemoetkoming vindt nog een correctie plaatst als er sprake is geweest van een daling van de loonsom. Een eventueel voorschot van het UWV dat te hoog blijkt te zijn, dient te worden terugbetaald. Hoe de correctie zal worden geïmplementeerd, is nog niet bekendgemaakt.

10. In tegenstelling tot de werktijdverkorting zal het Crisisfonds niet alleen van toepassing zijn op werknemers voor wie een loondoorbetalingsplicht geldt, maar ook op oproepkrachten zonder vaste arbeidsomvang.

11. Bedrijven die in aanmerking willen komen voor een tegemoetkoming van het Crisisfonds, moeten voldoen aan de volgende voorwaarden:

  1. Zij moeten aantonen dat ze verwachten dat hun omzet vanaf 1 maart 2020 met ten minste 20% zal afnemen;
  2. Zij mogen gedurende de periode van de tegemoetkoming uit het Crisisfonds geen ontslag op grond van bedrijfseconomische redenen aanvragen voor hun werknemers;
  3. Zij moeten het contractuele salaris van elke werknemer blijven betalen.

12. De voorwaarde dat een werkgever het volledige contractuele salaris moet betalen om in aanmerking te komen voor een tegemoetkoming van het Crisisfonds, lijkt tegemoet te komen aan de zorgen die we in ons vorige Memorandum van 16 maart 2020 aan de orde hebben gesteld. We bespraken de Regeling Onwerkbaar Weer waaruit leek te volgen dat de werkgever niet meer verplicht was het loon door te betalen over de verminderde uren vanaf de datum dat de vergunning voor werktijdverkorting was verstrekt. Dit is naar onze mening in strijd met goed werkgeverschap en de aard van het Nederlandse arbeidsrecht. Nu het Crisisfonds geen verband houdt met werktijdverkorting of werkloosheidsuitkeringen, blijft de werknemer recht houden op zijn contractuele salaris, terwijl de werkgever via het Crisisfonds wordt gecompenseerd.

13. Werkgevers die het Crisisfonds niet willen gebruiken of hier niet voor in aanmerking komen, maar toch de loonkosten willen verlagen, kunnen kiezen voor (i) een salarisverlaging met voorafgaande toestemming van elke werknemer; (ii) deeltijd ontslag (zie ons blog van 16 maart 2020) of (iii) een geheel verval van arbeidsplaatsen.

14. De wetgever is op dit moment bezig met het opstellen van de regeling voor het Crisisfonds. Eenmaal gepubliceerd zullen wij u verder informeren met de exacte details. Bedrijven die voldoen aan de voorwaarden zoals genoemd in paragraaf 1.11 komen in aanmerking voor het Crisisfonds.

15. Naast het Crisisfonds kunnen bedrijven die op dit moment het meest worden getroffen door het coronavirus, zoals bedrijven in de horeca, cultuur- en reissector, direct een fonds ontvangen van 4.000 euro bij een nog op te richten noodloket. Het kabinet zal nog de lijst bekend maken met de sectoren die in aanmerking komen voor dit fonds.


2. Vitale sectoren

1. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (“RIVM”) verstrekt advies en informatie over Covid-19. Deze informatie is terug te vinden op hun website.

2. Over het algemeen geldt de regel dat de werkgever verantwoordelijk is voor een veilige en gezonde werkomgeving. Het algemene advies van het RIVM ten tijde van het schrijven van dit blog is dat medewerkers tot en met 6 april 2020 zoveel mogelijk vanuit huis moeten werken.

3. Afgelopen zondag, 15 maart 2020, heeft het Nederlandse kabinet de sluiting van alle scholen en kinderdagverblijven verplicht gesteld. De regering heeft ook een aantal sectoren aangewezen als "vitale sectoren" om sociale en economische ontwrichting te voorkomen. Dit betekent dat bedrijven en instellingen in deze sectoren operationeel moeten blijven (zie onderstaande lijst onder punt 2.6). De lijst van vitale sectoren/ beroepen is niet uitputtend. In dit verband is het belangrijk te benadrukken dat personen met een onmisbare faciliterende of ondersteunende functie (bijv. schoonmaak, beveiliging, IT) voor de vitale sectoren/ beroepen ook als vitaal worden beschouwd.

4. Mensen die in de aangewezen vitale sectoren werken of een onmisbare faciliterende of ondersteunende functie hebben, mogen hun kinderen naar school en het kinderdagverblijf brengen zodat ze zonder extra kosten hun werk kunnen blijven doen. Dit geldt voor werknemers en zelfstandigen. Scholen en kinderdagverblijven zijn echter alleen voor noodgevallen. De mensen die in de aangewezen vitale sectoren werken, worden daarom verzocht eerst zelf te proberen kinderopvang te regelen. De uitzondering dat je je kinderen naar school of naar de dagopvang mag brengen ongeacht de sluiting van deze faciliteiten, geldt alleen als beide of één ouder een vitale beroep heeft, of een faciliterende of ondersteunende functie heeft in het kader van de vitale beroepen. Als een kind Covid-19-symptomen heeft mag deze niet naar school of dagopvang.

5. Over het algemeen wordt van ouders verwacht dat zij tijdens de sluiting van scholen en kinderdagverblijven voor de nodige voorzieningen voor hun kinderen zorgen. Ouders die de zorg voor hun kinderen niet kunnen regelen, kunnen calamiteitenverlof aanvragen. Tijdens het calamiteitenverlof loopt de salarisbetaling door. Dit is een tijdelijk verlof zodat de werknemer de nodige voorzieningen voor kinderopvang kan treffen.


3. Vitale/Cruciale beroepsgroepen voor COVID- 19

  1. Zorg, Jeugdhulp en (Maatschappelijke) Ondersteuning, inclusief productie en transport van medicijnen en medische hulpmiddelen.
  2. Leraren en personeel benodigd op school, zoals voor afstandsonderwijs, opvang van kinderen en examens.
  3. Openbaar vervoer.
  4. Voedselketen: de voedselketen moet breed worden gezien. Deze bestaat uit supermarkten, de verwerkende industrie en de transporten van deze industrie maar ook het ophalen van producten bij boeren, het aanleveren van bijvoorbeeld veevoer en andere producten bij boeren, de toegang van arbeiders voor de oogst.
  5. Transport van brandstoffen zoals kolen, olie, benzine en diesel, etcetera.
  6. Transport van afval en vuilnis.
  7. Kinderopvang.
  8. Media en communicatie: ten behoeve van informatievoorziening aan de samenleving die van noodzaak is om op de hoogte te blijven van wat er speelt.
  9. Continuïteit hulpverleningsdiensten (politie en defensie zijn reeds vitaal verklaard)
    1. meldkamerprocessen
    2. brandweerzorg
    3. ambulancezorg
    4. GHOR (‘Geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio’)
    5. crisisbeheersing van de veiligheidsregio’s
  10. Noodzakelijke overheidsprocessen (rijk, provincie en gemeente), bijvoorbeeld betalen uitkeringen en toeslagen, burgerzaken, consulaten en ambassades, justitiële inrichtingen en forensische klinieken.


4. Lijst met vitale processen

  • Landelijk transport en distributie van elektriciteit
  • Regionale distributie elektriciteit
  • Gasproductie, landelijk transport en distributie
  • Regionale distributie gas
  • Olievoorziening
  • Internet- en datadiensten
  • ICT/ telecom
  • Internettoegang en dataverkeer
  • Spraakdienst en sms
  • Plaats- en tijdsbepaling middels GNSS
  • Drinkwater
  • Keren en beheren waterkwantiteit
  • Vlucht- en vliegtuigafhandeling
  • Scheepvaartafwikkeling
  • Grootschalige productie/ verwerking en/ of opslag van (petro)chemische stoffen
  • Opslag, productie en verwerking nucleair materiaal
  • Toonbankbetalingsverkeer
  • Massaal giraal betalingsverkeer
  • Hoogwaardig betalingsverkeer tussen banken
  • Effectenverkeer
  • Communicatie met en tussen hulpdiensten middels 112 en C2000
  • Inzet politie
  • Basisregistraties personen en organisaties, B Digitale overheidsprocessen
  • Interconnectiviteit (transactie-infrastructuur voor informatie uit basisregistraties)
  • Elektronische berichtenverkeer en informatieverschaffing aan burgers
  • Identificatie en authenticatie van burgers en bedrijven
  • Inzet defensie
  • Vervoer van personen en goederen over (hoofd)spoorweginfrastructuur
  • Vervoer over (hoofd)wegennet

Deze lijst kan teruggevonden worden door te klikken op onderstaande link: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/coronavirus-covid-19/cruciale-beroepsgroepen

Dit blog is opgesteld op basis van de beschikbare informatie op 19 maart 2020. We volgen de ontwikkeling dagelijks. Neem gerust contact met ons op als u vragen heeft of uw bedrijfsspecifieke omstandigheden wilt bespreken.

Ons team staat voor u klaar om uw eventuele vragen te beantwoorden. U kunt ons bereiken op team@sagiure.com of telefonisch op een van onderstaande telefoonnummers:

Algemeen kantoornummer : +31 20 760 4 371

Mobiel Patrick Rojer : +31 6133 23 674

Mobiel Madeleine Molster : +31 6868 11 664

Mobiel Rachida el Johari : +31 6868 11 665

********************